Prof. Dr. Sami Selçuk’tan Yargıtay’ın Atalay kararına reaksiyon: Hukuk kuralı, Tanrı’nın değil, insan istencinin eseridir

Prof. Dr. Sami Selçuk, Yargıtay’ın TİP Hatay Milletvekil Can Atalay kararına ait olarak, “Yargıtay Üçüncü Ceza Dairesinin verdiği bilinen son kararı, beni çok üzmüş, üzmekle de kalmamış, çok düşündürmüş, “boşuna yazıyorum, zira boşluğa yazıyorum” hissine kapılmama yol açmış, kısaca beni büyük bir düş kırıklığını uğratmış, çok sarsmıştır. Anayasa Mahkemesinin kararına uymamayı yasaklayan apaçık bir karar kelam mevzusudur. Görüldüğü üzere laik bir devlet tertibinde olması gerekeni (sollen) anlatan hukuk kuralı (norme juridique, norma giuridica) Tanrı’nın değil, insan istencinin (irade) eseridir; bu türlü bir istenç yoksa, kural, yani bir mana içeren istençli süreç de yok demektir” değerlendirmesini yaptı. 

Anayasa Mahkemesi Genel Şurası, Atalay’ın ferdi müracaatında, “seçilme ve siyasi faaliyette bulunma” hakkı ile “kişi hürriyeti ve güvenliği” haklarının ihlal edildiği sonucuna varmış, ayrıyeten Atalay’a 50 bin lira manevi tazminat ödenmesine hükmetmişti.

Yüksek Mahkemenin münasebetinde, Atalay’ın 28. Periyot Milletvekili Genel Seçimi’nde milletvekili seçildiği, yasama dokunulmazlığına sahip olduğu konusunda kuşku bulunmadığı belirtilmişti.

Atalay’ın durumunun, Anayasa’nın 83. unsurunun ikinci fıkrasında yer verilen istisna kapsamında olduğu gerekçesiyle yargılanmasına devam edildiği ve tutuklu bulunduğu anımsatılan kararda, Atalay’ın, TBMM’de yemin edemediği ve milletvekilliği misyonunu fiilen yerine getiremediği aktarılmıştı.

Bunun, müracaatçının seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakkına müdahale manasını taşıdığı anlatılan kararda, Yüksek Mahkemenin daha evvel de misal durumlarda hak ihlali kararlarına hükmettiği hatırlatılmıştı.

Yargıtay 3. Ceza Dairesinin, Atalay’ın yasama dokunulmazlığından faydalanamayacağı kanaatine vardığı aktarılan münasebette, “Yargıtay 3. Ceza Dairesi, Anayasa Mahkemesi içtihadına muhalif davranmış, misal ihlalleri tedbire yükümlülüğünü yerine getirmemiş, tersine müracaatçının anayasal haklarını -Anayasa’nın parlamentoya verdiği bir yetkiyi kullanarak- daraltıcı bir biçimde yorumlamak suretiyle ihlal etmiştir.” tespiti yapılmıştı.

Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku uzmanı Prof. Dr. Sami Selçuk, Yargıtay Üçüncü Ceza Dairesinin TİP Hatay Milletvekili Can Atalay hakkındaki kararına ait olarak Karar’da bir yazı kaleme aldı. “Boşuna yazıyorum, zira boşluğa yazıyorum” diyen Selçuk’un yazısı şöyle: 

“Yayımlanacak kitaplarımı, bilhassa de ‘Hukuk Dogmatiğine yahut Bilimine, Hakikat Yargılamaya Dönelim, Yitik Hukukun Göçüğü Altında Ezilmenin Öyküsü’ isimli kitabımın üçüncü baskısını hazırladığım sırada Yargıtay Üçüncü Ceza Dairesinin verdiği bilinen son kararı (8.11.2023, 2023/12611 değişik iş), beni çok üzmüş, üzmekle de kalmamış, çok düşündürmüş, ‘Boşuna yazıyorum, zira boşluğa yazıyorum’ hissine kapılmama yol açmış, kısaca beni büyük bir düş kırıklığını uğratmış, çok sarsmıştır. Çünkü bu karar, yanlış bile olsa, aslında yalnızca eleştirel nitelikte bir inceleme yazısı olarak basında ya da bir mecmuada yayımlanması gereken bir görüşü, Dairenin son yargısına, kararına dönüştürmüştür. Daire, hukuktan çok kendi imkanlarını, yetkilerini kaptırmama izlenimi veren yaklaşımıyla, her şeyden evvel, her insanın basitçe anlayabileceği bir lisanla apaçık yazılmış anayasal boyuttaki bir hukuk düzgüsünü (norm), buyruğunu, bırakınız hukukî aklı, düz aklın bile şaşıracağı boyut ve ölçüde çiğnemiştir. Sahiden o anayasal buyruk okunduğu vakit görülmektedir ki, Anayasa, evvel bütün devlet organlarını tek tek saymakta, daha sonra da ‘bağlayabilir’ değil, ‘yargılama organlarını, …bağlar’ diyerek, yani kesin buyruk kipiyle sona ermektedir (Anayasa, m. 153/son). Özetle global hukukun lisanıyla bu kural, bir ‘bağlayıcı kural’dır (jus cogens).

“Anayasa Mahkemesinin kararına uymamayı yasaklayan apaçık bir karar kelam konusudur”

Geliniz, tam bu noktada bir ayraç açarak birincinin hukuk biliminin dediklerine başvuralım. Bilindiği üzere din, ahlak, gelenek ve hukuk olmak üzere dört düzgüler (norm) alanında her düzgü, salt insan davranışlarıyla ilgilidir ve olması gereken (Sollen) üç durumdan birini öngörür: Davranışa müsaade ya da yetki vermek; davranışı yasaklamak ya da onun yapılmasını, gereğinin yerine getirilmesini buyurmak. Bu yüzden hukuk düzgüleri, genelde ‘düzgüsel’dir; yerleşik kavram ve tabirle ‘normatif’tir (Kelsen, Hans [Olivier Beaud / Fabrice Malrani], Théorie générale des normes, Paris 1996, s. 37 vd.; Gözler, Kemal, Hukuka Giriş, Bursa, 2018, s. 25, 26). Bunun dışında kalan düzgüler, bilhassa hukuk düzgüleri, sözgelimi, Anayasa’da “ulusal dayanışma” ve benzerlerinden kelam eden önermeler, Ceza Yargılama Yasası’nda müddeti içinde istinaf yoluna başvurulması konusunu öngören düzgü (m. 276/1), mühlet konusu istinaf mahkemesinde de inceleneceği (m. 279/2) için, düzenleyici ve yorumda, kontrolde kanıyı berraklaştırmada faydalı olan birer düzgüdür. İnceleme konusu olayda ise buyurucu nitelikte Anayasa Mahkemesinin kararına uymamayı yasaklayan apaçık bir karar kelam hususudur. Görüldüğü üzere laik bir devlet sisteminde olması gerekeni (sollen) anlatan hukuk kuralı (norme juridique, norma giuridica) Tanrı’nın değil, insan istencinin (irade) eseridir; bu türlü bir istenç yoksa, kural, yani bir mana içeren istençli süreç de yok demektir.

“Hukuksal kural, toplumu ve insanları çatışmalardan korur”

Dolayısıyla her hukukî kural, gerektiğinde yaptırımlarla toplum içinde özneler ortası ilgileri ve adaleti sağlayarak toplumu ve insanları çatışmalardan korur. Bu durumuyla bir mana içeren her hukuk kuralı, düzgüsü, sözgelimi, trafikte, beşere yeşil ışıkta geçme müsaadesini (permission, permesso), kırmızı ışıkta durma buyruğunu (ordre, ordine), sarı ışıkta yetkiyi kullanamaya (habilitation, abilitazione) hazır ol demeyi öngörmektedir. İnceleme konusu olayda ise, ne yazık ki, Anayasa’nın kırmızı ışıkta durma buyruğu çiğnenmiştir. Özel Dairenin buyruk, daha yaygın deyişle ’emir’ kipiyle yazılan böylesine açık ve seçik bir kararı karşısında, “açık ve seçik kararlar yorumlanmaz” diyen yorum kuralını bile yıkma değerine, hukuk ve dilbilim dışı bir karar kurması, bilimsel olarak diğer nasıl açıklanabilir ki!? Bu kadar bir çarpık yaklaşım ve anlamlandırmaya buyruk kipinin manasını üçüncü sınıflarda öğrenen ilkokul çocukları bile şaşmazlar mı!? Bu türlü bir açıklama ve karar, buyruk kipinin yanlış algılanmasının lisanlara destan ve yanlış bir örneği olmaz mı!? Elbette olur ve o çocuklar da buna şaşırıp gülerler. Hem de kahkahalarla. Bu kararı imzalayan ve hukukta son kelamı söyleme yetkisini kullanan yargıçlara gelince, onlar, böylesine lisan bilimi (grammaire) ve hukuk bilimi dışında bir kararı verirken, neden objektif davranma, yani kendi inanç, niyet, his ve de öfkelerinden sıyrılma unsuruna karşıt düşüleceği izlenimini yaratırcasına kaba saba yanlışlarla yüklü bir kararı imzaladıklarını, Mecelle’nin deyişiyle ‘hakîm (bilge), fehîm (anlayışlı), müstakîm (sağlam) ve emîn (doğru ve emniyetli, saygın), metîn (dirençli), mekîn (ölçülü ve sakınımlı)’ (m. 1792) yargıçlar izlenimi yaratacak yerde, karar kurarken bu çeşitten etik unsurları dışladıkları imajını yaratmışlar, erinç (huzur) içinde yaşayacakları emeklilik devrinde bu türlü bir karar yüzünden çok pişman olacaklarını niye hiç düşünmemişlerdir?! Dahası bu türlü bir kararın, hukukun müsaade vermediği bir ‘değerlendirme yetkisi’ (pouvoir d’appréciation libre, potere di libero apprezzamento) kullanılarak, hasebiyle “yetki aşımı” (excès de povoir, eccesso di potere) sakatlığının yaptırımı olan ‘kesin hiçlik’le (mutlak butlan, nullité absolue, nullità absolutà) sakat ve geçersiz, hem hukuku yıkan, hem de hukukun pek çok kolunda son kelamı söyleyenlerin bir kararı olacağı, var oluşu hukukî sakatlıkları denetleyip belirlemek olan Yargıtayımızın seçkin hukukçularınca neden gözetilmemiştir!?

“Yetki aşımıyla sakat bir karar verilemez”

Unutulmamalıdır ki, yargıçların misyonu, Anayasa ve yazılı hukuk içinde yasa yapıcısının kotardığı maddelerin kararlarını kararlarında, bu maddeleri ve kararlarını hiçbir kıymetlendirme yapmaksızın, yalnızca gerçek, hukuka uygun biçimde uygulamaktan ibarettir. Asla onları eleştirmek değildir. Eleştirmek isterlerse bunu bir inceleme yazısında elbette yapabilirler. Lakin bir mahkeme kararında açıklayarak ‘yetki aşımı’yla (accès de pouvoir, accesso di potere, acceso de poder) sakat bir kararı hiçbir vakit veremezler. Hukuka ve hukukun üstünlüğüne dayanan bir devlette hiçbir hukuk dizgesi (sistem) buna asla müsaade veremez. Gerçekten hukukta da bugüne kadar hiçbir periyotta buna müsaade verilmemiştir. Gerçekten Fransız Yargıtayı, 17.5.1907 ve 30.4.1908 tarihlerinde bu taraftaki kararları yalnızca bozmakla kalmamış, ağır biçimde eleştirmiştir (Mimin, Pierre, Le style des jugements, Paris, 1978, n. 106). Buna karşılık benim ülkemde AYM’nin kararlarına uymakla yükümlü olan sırf birinci mahkemenin yargıçları değil, bu tipten kararları hukukî açıdan denetleyerek bozmakla yükümlü olan Yargıtayın bir dairesinin lider ve üyeleri, şahsen bu kuralı şuurlu olarak tasarlayarak çiğnemişlerdir. Birinci mahkeme, yani ağır ceza mahkemesi lider ve üyeleri ise, AYM’nin kararı kendilerine ulaştığı anda, evrakta incelenecek ve pahalandırılacak bir durum bulunmadığı halde, hukukun dışına çıkarak, ‘dosyanın Yargıtayda bulunduğu gerekçesi’yle, daha doğrusu yersiz ve anlamsız bir mazeretle kendilerine düşen vazifelerini Yargıtay özel dairesine aktarmış; Yargıtay Üçüncü Ceza Dairesi ve Lider ve üyeleri ise, tekrar hukuk dışı bir münasebet olmanın da ötesinde, sokaktaki insanı bile güldürecek bir diğer mazeretle, hukuka muhalif olarak ‘kişiyi özgürlükten mahrum kılma’ hareketinin sürdürülmesi kıymetine, bu yanlış karara dayanak olmuşlardır (Türk Ceza Yasası, m. 109/1).

“Türk yargıçları ve savcıları, kısaca hukukçuları, şu anda bir yol ayrımında”

Neresinden bakarsanız bakınız, hukuka karşıtlığı çarpıcı biçimde ortaya çıktığı halde, böylesine sakat bir kararın bir öteki üzücü ve şaşırtan istikameti ise, tenkit ve hata konusu bu kararın Yargıtay Üçüncü Ceza Dairesinin lider ve üyelerince oybirliğiyle alınması ve bununla da kalınmayıp, hukuk fakültesi çıkışlı bazılarının hiçbir bilimsel araştırma yapmaksızın, dahası utanç duymaksızın, bu kararı alkışlamaları, münasebetiyle hukukta besbellilik ve de öngörülebilirlik prensiplerini tasarlayarak ve apaçık çiğnemeleridir. Bütün bu yasal karşıtlıkları, bırakınız yetkilileri, sokaktaki beşerler da bilmektedirler. Hukuk içinde yapılan onca ihtarlara rağmen yetkililer, yapılan hareket, bütün boyutlarıyla Türk Ceza Yasası’nın üstteki hususunda tanımlanan kabahatin ‘yasal tanım’ (tipiklik) öğesine uyduğu halde, bu terslikleri görmezlikten gelmektedirler. Bu yaşanan hukuksuzluklar, elbette ülkemizin hukuk alanındaki üzücü fotoğrafını ortaya koymuştur, koymaktadır da. Bu şartlar altında eldeki biricik deva, hiç kuşkusuz, konuşmak ya da kaleme sarılmaktır. Benim şu anda hukuk ismine gözyaşlarımı içime akıtarak yaptığım da aslında bunlardır. Görülüyor ki, Türk yargıçları ve savcıları, kısaca hukukçuları, şu anda bir yol ayrımındadırlar. Ya kimya biliminde ‘bilimsel çalışmalarıyla Fransa’ya onur’ katan günahsız Avukat Antoine-Laurent de Lavoisier’nin (1743-1794) giyotinde son soluğunu verirken bile, canını değil, bilimi düşünerek laboratuvar arkadaşı periyodun ünlü matematikçisi Joseph-Louis Lagrange’a (1736-1813), ‘Dikkat et! Başım kesildikten çabucak sonra şayet gülümsersem, insan bir müddet daha yaşıyor demektir’ diyerek ve bilim uğruna kendisini bile deney aracı kılarak insanlık için son bir denemesinin kayıtlara geçirilmesini önerdiğini hiç unutmayacaklar. Ya da Türk yargıçları ve savcıları, kısaca hukukçuları, şimdilerde ya Lavoisier’den, yani, kim ne derse, daha doğrusu ne saçmalarsa saçmalasın, ya hukukun, bilimin dediğinden yana olacaklar ya da Lavoisier’yi kurtarmak isteyenlere bilinçsiz yargıç Jean-Baptiste Coffinhal’in bilinçsizlikler tarihine geçen bağışlanamaz nitelikteki şu kelamlarını yineleyeceklerdir: ‘Cumhuriyet’in alımlara ve kimyacılara gereksinmesi yoktur! Adaletin yürüyüşü ertelenemez.’ Güya adalet, hukukun dedikleri üzere yürüyormuş, asla çarpık yürümüyormuş üzere.

“Bu satırları yazmak zorunda kaldığım için nitekim üzülmenin de ötesinde utanç duymakta ve kahrolmaktayım”

Evet, ne demişti, Nâzım Hikmet? ‘Vatan çiftliklerinizse, kasalarınızın ve çek defterlerinizin içindekilerse vatan, / vatan, şose uzunluklarında gebermekse açlıktan…, / Yazın üç sütun üstüne kapkara haykıran puntolarla: / Nâzım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hâlâ.’ Tekrar bir öbür şiirinde de Nâzım, polisin ve eşinin kendisini aradıklarını görünce Gülhane Parkı’nda bir ağaca tırmanmış ve eşi dâhil, arayanların kendisini göremediklerin görünce de ‘Ben bir ceviz ağacıyım Gülhane Parkı’nda / Ne sen bunun farkındasın, ne polis farkında’ demişti. Bütün bu yaşananlar ve hukukumuzun başına gelenler, bana Nâzım Hikmet’in bu mısralarını anımsattı. Hâlâ da anımsatmayı sürdürüyor. Yirmi birinci yüzyılda bu türlü bir duruma düştüğüm ve bu satırları yazmak zorunda kaldığım için sahiden üzülmenin de ötesinde utanç duymakta ve kahrolmaktayım! Uygarlığın, Hegel’in ünlü tarifiyle “kötü sonsuz” (schlechte Unendlichkeit, mauvais infini, cattivo infinito, mal infinito) olacağına; bilim ve de uygarlığın ise, globalleşmenin (globalisation) yaşandığı bir dünyada, hukukta bile böylesine makûs sonsuzlar yaşatacağına inanılacak, makûs münasebetler arayanlara her toplumda, sık sık katlanılacak mıydı!? Can Yücel, bir orta şöyle demişti: ‘Uslu ayaklarla başlamış seyahat / Yürünmez o denli, bazen durulur, / Ve iner erenler katına yorgunluk; / Kapanır sükûn üzre kitaplar.’ Evet, kısaca ben, tekrar onun dediği üzere, aslında ‘Kendime kırgınım!.. / Maziye hiç değil, ancak âna kırgınım.’ Pekala, benim yaşıma gelmiş bir hukukçu, bu yaşananlar karşısında ne demeliydi acaba!?… Doğrusu artık bunu ben de bilemiyorum. Bilemiyorum, ancak aklıma Oscar Wilde’ın şu kelamları geliyor: ‘Despotik bir toplumda yaşıyor ve çeşit çeşit despotlarla karşılaşıyoruz. (Aslında) üç çeşit despot vardır. Vücuda zulmeden despot. Ruha zulmeden despot. Bir de hem ruha, hem de vücuda zulmeden despot. Birincisine hükümdar diyorlar. İkincisine Papa diyorlar. Üçüncüsüne de halk.’ Sanki o halkın yerine o halk ismine geçenler var mı? Varsa şimdilerde kimler geçti? Hayır. Hiç kimse geçmedi.

“Çok şükür, ülkemizde ‘Yargılama erki’ bağımsızdır”

Çok şükür, ülkemizde ‘Yargılama erki’ bağımsızdır. Hem de anayasal boyutta. Hiç kimse incelenen yanlış, yalnız ve tekil bir karara bakarak genel, kesin ve çoğul yargılarda bulunmaya kalkışmasın. Yargılama erkine güvenmeyi sürdürsün, insanlarımız. Benim dileğim de bu. Tekrar insanlarımız şunları da unutmasınlar: ‘Yargılama (erki), Devlet siyasetinin efendisi değil, hizmetçisidir’ diyen bir Dr. P. Joseph Goebbels (1897-1945); ‘Düzgü biçici eyleyen türü’ (normatif fail tipi, type d’auteur normatif, tipo di autore normativo) hata hukukunu savunan bir Prof. Dr. Mezger ülkemizde hiç olmadı. Elbette bugün de yok. İnanınız, yarın da olmayacak. Lakin yalnızca bir çaresizlik var. Bu çaresizlik, ‘Bakakalırım giden geminin akabinde; / Atamam kendimi denize, dünya hoş; / Serde erkeklik var, ağlayamam’ diyen Orhan Veli çaresizliğidir. Ve karşılığını da düşünen, düşünmek zorunda olan sizlere, okurlara bırakıyorum.”

TIKLAYIN – Türkiye tarihinde bir birinci: AYM kararına uymayan Yargıtay, Can Atalay hakkında ‘hak ihlali’ kararı veren AYM üyeleri hakkında kabahat duyurusunda bulundu!

TIKLAYIN – AYM’ye kabahat duyurusunda bulunan Yargıtay 3. Ceza Dairesi, Meclis’e de “Can Atalay’ın milletvekilliğini düşürmediği” için reaksiyon gösterdi!

TIKLAYIN –  AYM üyelerinin soruşturulması bilmeceye dönüştü: 15 üyeli AYM’de 9 üye incelenecek lakin Genel Heyet en az 10 üyeyle toplanıyor

Anayasa Mahkemesi’nin kararı

Anayasa Mahkemesi Genel Şurası, Atalay’ın ferdî müracaatında, “seçilme ve siyasi faaliyette bulunma” hakkı ile “kişi hürriyeti ve güvenliği” haklarının ihlal edildiği sonucuna varmış, ayrıyeten Atalay’a 50 bin lira manevi tazminat ödenmesine hükmetmişti.

Yüksek Mahkemenin münasebetinde, Atalay’ın 28. Periyot Milletvekili Genel Seçimi’nde milletvekili seçildiği, yasama dokunulmazlığına sahip olduğu konusunda kuşku bulunmadığı belirtilmişti.

Atalay’ın durumunun, Anayasa’nın 83. unsurunun ikinci fıkrasında yer verilen istisna kapsamında olduğu gerekçesiyle yargılanmasına devam edildiği ve tutuklu bulunduğu anımsatılan kararda, Atalay’ın, TBMM’de yemin edemediği ve milletvekilliği vazifesini fiilen yerine getiremediği aktarılmıştı.

Bunun, müracaatçının seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakkına müdahale manasını taşıdığı anlatılan kararda, Yüksek Mahkemenin daha evvel de emsal durumlarda hak ihlali kararlarına hükmettiği hatırlatılmıştı.

Yargıtay 3. Ceza Dairesinin, Atalay’ın yasama dokunulmazlığından faydalanamayacağı kanaatine vardığı aktarılan münasebette, “Yargıtay 3. Ceza Dairesi, Anayasa Mahkemesi içtihadına karşıt davranmış, misal ihlalleri tedbire yükümlülüğünü yerine getirmemiş, tersine müracaatçının anayasal haklarını -Anayasa’nın parlamentoya verdiği bir yetkiyi kullanarak- daraltıcı bir biçimde yorumlamak suretiyle ihlal etmiştir.” tespiti yapılmıştı.

TIKLAYIN – AYM’nin Can Atalay hakkındaki gerekçeli kararı: “Yargı, yasama dokunulmazlığının kapsamını belirleyemez”

”Yeniden yargılama kararının gereği yerine getirilmeli”

Anayasa Mahkemesi tarafından ihlal kararına bağlı olarak yine yargılama kararı verildiğinde, mahkemenin yine yargılama sebebinin varlığını kabul konusunda rastgele bir takdir yetkisi bulunmadığına işaret edilen münasebette, şu tespitlere yer verilmişti:

“Dolayısıyla bu türlü bir karar kendisine ulaşan mahkemenin yasal yükümlülüğü, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararı nedeniyle yine yargılama kararı vererek devam eden ihlalin sonuçlarını gidermek üzere gereken süreçleri yerine getirmektir. Derece mahkemesi, Anayasa Mahkemesi kararı kendisine ulaşır ulaşmaz -ilgili metot kanunlarında düzenlenen yargılamanın yenilenmesi kurumundan farklı olarak- taraflarca müracaat yapılmasını beklemeksizin yine yargılama yapmak yükümlülüğündedir.”

Dosya, Yargıtay’a gönderilmişti 

AYM’nin kararının akabinde evrak İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi’ne gitmişti. Kararı vermesi gerekenin Yargıtay olduğunu belirten mahkeme, belgeyi Yargıtay’a göndermişti. Mahkeme, Yargıtay 3. Ceza Dairesi’ne gönderilmek üzere, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na yazı yazmıştı. Yazıda, şu tabirler kullanılmıştı:

TIKLAYIN | AYM’nin Can Atalay’ı tahliye kararını reddeden mahkemeden tarih skandalı: 25 Ekim tarihli AYM kararı için 13 Ekim tarihli karar paylaşıldı!

“Anayasa Mahkemesince verilen kişisel müracaata mevzu ihlal kararı Mahkememizin kararına ait olmayıp, Yargıtay ilgili Ceza Dairesince verilen tahliye talebinin reddi kararına ait olduğu, belgenin ilgili Daire önünde bulunduğu sırada müracaatçının milletvekili seçildiği ve ferdi müracaata bahis ihlalin bu Dairenin kararından kaynaklandığı, ayrıyeten ferdi müracaat yapıldıktan sonra ilgili Ceza Dairesince evrakın temelden incelendiği ve karara bağlandığı, bu sebeple oluşan yeni tüzel durum karşısında Yargıtay 3. Ceza Dairesince yeni bir kıymetlendirme yapılmasının zarurî olduğu anlaşıldığından evrak Cumhuriyet Başsavcılığınıza gönderilmiştir.”

Yerel mahkemenin belgeyi Yargıtay’a göndermesine reaksiyon gösteren Can Atalay, “25 Ekim günlü Anayasa Mahkemesi kararının yerine getirilmediği her bir dakikanın bu ülkede yaşayan herkesin hak ve özgürlüğünü korumakla yükümlü devletin niteliklerine ziyan verdiği açıktır. Fakat ‘ikili devlet’ anlayışını kabul etmiyoruz. Buna alışmayacağız.  Anayasa Mahkemesi kararlarına uyulmamasına ait bir ‘irade’ var ise bu iradenin 13. Ağır Ceza Mahkemesi liderine ilişkin olamayacağı açık olduğundan hukuka bağlı olmayan devlet hayalinin sahipleri kimlerdir?” açıklamasını yapmıştı.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, “Takdir, Yüksek Daire’nindir” açıklamasını yapmıştı  

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, Anayasa Mahkemesi kararına karşın tahliye edilmeyen cezaevindeki Hatay Milletvekili Can Atalay’ın durumu ile ilgili mütalaasını, 3 Kasım’da 3. Ceza Dairesi’ne sunmuştu.

Mütalaada; “Hiçbir, devlet varlığına kasteden bir kabahati işlemekle suçlanan bir kimsenin dokunulmazlığını kabul etmez. Aksi bir kabul, adalete olan inancı sarsarak kamu vicdanını da rahatsız eder. … Mahkumiyetine temel sevk ve uygulama unsurlarının Türk Ceza Kanunu’nun 312. unsuru kapsamında kalan suça ait olduğu anlaşıldığından, seçimden evvel bu unsur kapsamında hata işleyen milletvekili, yasama dokunulmazlığından yararlanamayacaktır. Mahkumun mahkumiyetine mevzu cürüm ve hareketleri devlet güvenliğine karşı işlenen hatalardandır ve husus kapsamına girmeyeceğini düşünmek mümkün değildir… Tahliye kararının reddi yahut kabulü konusunda takdir yüksek Dairenindir” değerlendirmesi yapılmıştı.

Yargıtay 3. Ceza Dairesi, AYM kararına uyulmamasına hükmetmiş, AYM üyeleri hakkında hata duyurusunda bulunmuştu

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın mütalaasının akabinde Yargıtay 3. Ceza Dairesi, Anayasa Mahkemesi’nin TİP Hatay Milletvekili Can Atalay hakkında verdiği “seçilme hakkı” ve “kişi hürriyeti ve güvenliği” haklarının ihlal edildiği tarafındaki kararına uyulmamasına hükmetmişti.

Daire, “yargısal aktivizm” yapmakla suçladığı ihlal kararı tarafında oy kullanan AYM üyeleri hakkında kabahat duyurusunda bulunmuştu. Daire tıpkı vakitte Atalay’ın milletvekilliğinin de düşürülmesi süreçlerine başlanması için kararı TBMM Başkanlığı’na göndermişti.

AYM, Can ikinci hak ihlali başvurusunu 21 Aralık’ta görüşecek

Cezaevindeki Atalay’ın avukatlarının 1 Aralık’ta yaptığı bilgilendirmeye nazaran; Atalay hakkındaki Anayasa Mahkemesi kararına uyulmaması nedeniyle Yüksek Mahkeme’ye ikinci sefer müracaat yapılmıştı. Avukatlar Atalay’ın; “Seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakkı”, “adil yargılanma hakkı” ve “kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkının” ikinci defa ihlal edildiğinin tespitini ve bu ihlallerin ortadan kaldırılmasını talep ettiği belirtilmişti.

Anayasa Mahkemesi Genel Şurası, Türkiye Emekçi Partisi’nden (TİP) milletvekili seçilen Seyahat Parkı davasından hükümlü Can Atalay hakkındaki ihlal kararına uyulmaması nedeniyle yapılan ikinci başvuruyu, 21 Aralık’taki Genel Heyet gündeminde görüşerek karara bağlayacak.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*