Kahramanmaraş merkezli sarsıntılarda yerle bir olan, 26’sı KKTC’den voleybol turnuvası için gelen çocuklar olmak üzere 72 kişinin hayatını kaybettiği Adıyaman’daki Grand İsias Oteli’nin iddianamesi, otelin sarsıntı olmadan bile yıkılma tehlikesi olduğunu ortaya koydu. Otel binası ile ilgili skandalları ortaya koyan 11 sanıklı iddianamede, binanın temelinin yer etüt raporu alınmadan atıldığı, ruhsatının “konut” olarak düzenlendiği, 9 kat için ruhsat verilmesine karşın 13 katlı yapılmasına göz yumulduğu, ruhsat otele çevrilirken mühendislerden “binanın sağlam olduğuna dair” rapor alındığı vurgulandı. Kaçak kat sıkıntısının 2018’de imar barışı ile çözüldüğünün anlatıldığı iddianamede, “binada deniz kumu kullanıldığı” da vurgulandı. İddianamede, “İlave katın çıkılması halinde binanın yıkılacağı konusunun çok öngörülebilir olduğu fakat şüphelilerin farklı etkenlere güvenerek bir nedenle sonucun meydana gelmeyeceğini düşünerek hareketlerini gerçekleştirdikleri” tespiti yapıldı. Savcı, buna karşılık, sanıkların “öldürme” cürmü üzere ceza almalarını sağlayacak “olası kast” düzenlemesi yerine en fazla 22,5 yıl ceza almalarına yol açacak “bilinçli taksirle vefata sebep olma” hatasından dava açtı.
KKTC Başbakanı da müşteki
Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığı’nca hazırlanan, Kahramanmaraş merkezli zelzelelerde yıkılan ve ortalarında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nden (KKTC) sportmen, öğretmen ve cins rehberinin de bulunduğu 72 kişinin hayatını yitirdiği İsias Oteli’ne ait iddianamenin ayrıntıları ortaya çıktı. Ortalarında otel sahibi Ahmet Bozkurt’un da bulunduğu 5’i tutuklu 11 sanık hakkında “bilinçli taksirle birden fazla kişinin vefatına ve yaralanmasına neden olma” cürmünden düzenlenen iddianame Adıyaman 3. Ağır Ceza Mahkemesince kabul edildi. KKTC ismine Başbakan Ünal Üstel’in de müşteki olarak yer aldığı iddianamede, sanıkların kusurlu olduğuna ait Karadeniz Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Kısmı tarafından düzenlenen eksper raporuna yer verildi.
“Konut” olarak ruhsat almış, “otel” olarak yenilemiş
İddianamede, otelin 5 Ocak 1993’te ruhsatının “konut” olarak alındığını lakin 8 Kasım 2001’de ruhsatının otel olarak yenilendiği söz edilen iddianamede, yapının mimari projesinin bodrum, zemin+asma, 11 olağan kat olmak üzere toplam 13 kat olarak hazırlandığı lakin ruhsatın 9 kat olarak verildiği, binanın yol düzeyi altındaki kat sayısının 1, yol düzeyi üstündeki kat sayısının 8 olmak üzere toplam 9 kat olduğu belirtildi. Yapıya 2016 yılında ruhsatsız bir kat eklendiği ve toplam kat sayısının 9’dan 10’a çıktığının belirlendiği kaydedilen iddianamede, kelam konusu ruhsatsız kat için 2018 yılında çıkarılan “imar affı” kapsamında yapı kayıt evrakı alındığı kaydedildi.
Deniz kumu kullanılmış
İddianamede yer verilen eksper raporunda, betonun kalitesinin bariz bir biçimde düşük olduğu, demir kalınlığının standardın çok altında olduğu belirtilirken, yapıya ait yer etüdü yapılmadığı ve binanın üretiminde yasak olmasına karşın dere kumu kullanıldığı da vurgulandı. Raporda ayrıyeten, binanın taban raporu, statik hesap raporu ve statik projesinin bulunmadığına da dikkat çekilerek “Rölöve ve projedeki taşıyıcı sistem eleman sayısı ve boyut uyumsuzluğu ve donatı ayrıntılandırması yetersizliği var. Gereç kalitesi yetersiz” sözleri kullanıldı. Kolon ve kirişlerin etriye aralıkları, kanca özellikleri, bindirme uzunlukları, ankraj ve kenetleme uzunluklarıyla ilgili eksikliklerin bulunduğuna da değinilen raporda, “donatı ayrıntısı eksikliklerinin binanın yıkılma nedenlerinden biri olabileceği, beton basınç dayanımlarının gerekli kuralları sağlamadığının tespit edildiği” anlatıldı.
Taşıyıcı sisteme ek yük yüklendi
Otelin faaliyete geçmesinin akabinde farklı tarihlerde tadilat yapıldığı belirtilen iddianamede, “2014-2015 yıllarında yapılan değişikliklerle otelde kapasite artışı olduğu ve bunun yanı sıra 2016’da sarsıntı güvenliğini göz arkası ederek proje dışı ruhsatsız kat yaptırıp yapının taşıyıcı sistemine ek yük yüklendiği anlaşılmıştır. Alınan eksper incelemesinde yapının beton kalitesinin her iki yönetmelik kapsamında da gerekli kuralları sağlamadığı belirlenmiştir. Bu yetersizlik ve eksikliklerin binanın yıkılmasında tesirli olduğu anlaşılmıştır” denildi.
Yıkılacağı öngörülmüş lakin şüpheliler “farklı etkenlere” güvenmiş
Projenin bitim etaplarında misyon almış şüphelilerin üzerlerine düşen yükümlülükleri yerine getirmeyip dikkat ve ihtimam yükümlülüğüne alışılmamış hareket etmeleri nedeniyle istenmeyen lakin öngörülebilen bu sonucun oluştuğunun kabul edildiği belirtilen iddianame, şu sözler yer aldı: “Bilirkişi raporu ile ( rölöve ve projedeki taşıyıcı sistem eleman sayısı ve boyut uyumsuzluğu, donatı ayrıntısı yetersizliği ve materyal kalitesi yetersizliği ) formunda tespit edilen özensiz işlerin gerçekleştirilmesi halinde ya da taşıyıcı sisteme ek yük bindiren ek katın çıkılması halinde olası bir zelzelede binanın yıkılacağı konusunun pek öngörülebilir olduğu lakin şüphelilerin farklı etkenlere güvenerek bir nedenle sonucun meydana gelmeyeceğini düşünerek hareketlerini gerçekleştirdiklerinin anlaşıldığı, lakin bu durumun şüphelilerin kasıtla hareket ettiğini göstermeyeceği, çünkü kasıttan kelam edilebilmesi için cürmün yasal tarifindeki ögelerin bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi gerektiği, mevcut durumda bu taraftaki tüzel bir değerlendirmenin maddi sahiden uzak olacağı…
“Olursa olsun” iradesi yok
Yine soruşturma sürecinde şüphelilerin kolon kestikleri argümanına dayalı muhtemel kastla hareket ettiklerine dair ihbar ve şikayetler belgeye sunulmuş ise de, yapılan incelemeler ile bu tezin doğrulanmadığı, mümkün kastın değerlendirilebilmesi için şüphelilerin, otelin yıkılması sonucu 72 meyyit ve 8 yaralıdan ibaret olan neticeyi kabullenmiş ve ‘olursa olsun’ halinde iradelerini yansıtacak hareketlerde bulunmuş olmalarının gerektiği, belge kapsamında bu nitelendirmeye paha bir bulgunun tespit edilemediği, fakat bu durumun şüphelilerin kasıtla hareket ettiğini göstermeyeceği, çünkü kasıttan kelam edilebilmesi için cürmün yasal tarifindeki ögelerin bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi gerektiği, mevcut durumda bu taraftaki türel bir değerlendirmenin maddi sahiden uzak olacağı, tekrar soruşturma sürecinde şüphelilerin kolon kestikleri savına dayalı muhtemel kastla hareket ettiklerine dair ihbar ve şikayetler evraka sunulmuş ise de, yapılan incelemeler ile bu savın doğrulanmadığı, mümkün kastın değerlendirilebilmesi için şüphelilerin, otelin yıkılması sonucu 72 meyyit ve 8 yaralıdan ibaret olan neticeyi kabullenmiş ve ‘olursa olsun’ halinde iradelerini yansıtacak hareketlerde bulunmuş olmalarının gerektiği, evrak kapsamında bu nitelendirmeye kıymet bir bulgunun tespit edilemediği…”
Daha az ceza istendi
Savcılığın, tüm bu ihmaller zincirini ortaya koyan tespitlere rağmen iddianamede, şüpheliler için daha yüksek ceza öngören “olası kast ile öldürme” hatası “Bilinçli taksirle birden fazla insanın vefatına ve yaralanmasına neden olma” kabahatinden dava açması da dikkat çekti. Bu kapsamda sanıklar 72 kişinin hayatını kaybettiği İsias Oteli davasında sırf 22 yıl 6 aya kadar mahpus talebiyle yargılanacak. Savcılık, sanıklar hakkında “olası kastla öldürme” cürmünden iddianame düzenleseydi, sanıklar hakkında hem daha yüksek sondan ceza istenmiş olacak, hem de hayatını kaybeden her bir kişi tarafından ayrıyeten cezalandırılmaları talep edilebilecekti. Sanıkların yargılanmasına 3 Ocak 2024 tarihinde başlayacak.
Bir yanıt bırakın